معرفی آثار ماندگار فرهنگ تاتی

کتاب تات نامه؛ تاتی شال شاهرود "شالرود"

کتاب تات نامه؛ تاتی شال شاهرود "شالرود" (پیشینه، دستور، لغت های در حال فراموشی، کنایات و ضرب المثل ها)

اثرمانگار استادسیدعبدالحسین کریمی     

  تات نامه تاتی شال شاهرود "شالرود" (پیشینه،... قیمت: 12000 تومان 260 صفحه , رقعی (شومیز) , چاپ 1 , 2000 نسخه 0 ,9,91432,600,978 تاریخ نشر: 92/12/20 مکان نشر: تهران , تهران زبان : فارسی رده دیویی : 4fa9 شابک :
 

کتاب شالوده شال بر تارك تات
 
کتاب شالوده شال بر تارك تات: گذری بر آداب و رسوم مردم شال

نویسنده:سیدحسن محمدی‌شال ویراستار:جواد هداوند

ناشر: اندیشه ‌اسلامی - تهران 180 صفحه - وزیری (شومیز) - چاپ 1 - 1500 نسخه 9 -39-8253-964-978 978-964-8253-39-9 تاریخ نشر:03/02/92 قیمت پشت جلد :69000 ریال    
 

کتاب گنجینه تاتی خلخال

  تالیف دکتر جهاندوست سبزعلیپور 

محل انتشار: تهران ، فرهنگستان زبان و ادب فارسی

این کتاب که حاصل یکی از طرح‌های پژوهشی فرهنگستان زبان و ادب فارسی است، به زبان تاتی منطقه خلخال اختصاص دارد و در آن نُه (9) گونۀ تاتی خلخال (اَسکستانی، دروی، کُلوری، شالی، کَرینی، لردی، گیلوانی، کَرنقی و کَجلی) معرفی شده‌اند. در این کتاب بعد از یک مقدمه کوتاه دستوری برای زبان تاتی منطقه‌، هر گونه که نماینده زبان یک روستا است، به طور مختصر معرفی شده و تعداد تقریبی 2500 (دو هزار و پانصد) واژه و یکصد جمله به نُه گونه تاتی ترجمه شده است. این معادل‌های تاتی به گونه‌ای در یک صفحه کنار هم قرار گرفته اند که به راحتی می‌توان آنها را با هم مقایسه کرد. در این کتاب زبان تاتی (حداقل برای آن چند گونه‌ای که در کتاب آمده)، ثبت و از معرض انهدام رهایی یافته است یعنی تا حدی نگرانی جامعه پژوهشگران و زبان‌شناسان از بابت این چند گونه آسوده ‌شده است؛ چون گروه زبان‌ها و گویش‌های ایرانی فرهنگستان زبان و ادب فارسی این پرسش‌نامه‌ها را به گونه‌ای طراحی کرده است که اغلب بخش‌های یک زبان از نظر ساخت‌واژی، نحوی، آوایی و نیز واژگانی را در بر می گیرد و همین مقدار داده‌ها کمک فروانی به تحقیق و پژوهش روی آن زبان‌ها در آینده خواهد کرد. نمونه چنین کارهایی برای گویش‌های دیگر ایرانی (به عنوان نمونه گویش‌های استان فارس) قبلا انجام شده بود، اگر فرصتی باقی بود دیگر گونه‌های تاتی نیز بدین صورت ثبت خواهند شد.
 

کتاب سرای من

نویسندگان: صغری بهرامی، فاطمه بهرامی، محمدحسین بهروزی قزوین 

انتشارات اندیشه زرین  1389

این کتاب توصیفی از روستای اردبیلک است که روستایی از بخش اقبال غربی، بخش مركزی شهرستان قزوین می باشد. در كتاب حاضر به بررسی و شناسایی محیط جغرافیایی و اقلیمی روستای اردبیلك، تاریخچه و سیمای روستا؛ جمعیت‌شناسی و فرهنگ؛ و زبان روستا پرداخته شده و نمونه هایی از واژگان و اصطلاحات اهالی این روستا آورده شده است.

کتاب تاریخ و فرهنگ تات‌ها در استان قزوین

نویسنده:بهمن رحمانی

ناشر : سال - تاکستان 418 صفحه - وزیری (شومیز) - چاپ 1 - 1000 نسخه 9 -9-90191-600-978 978-600-90191-9-9تاریخ نشر:29/01/91قیمت پشت جلد :80000 ریال

معرفی مختصر كتاب به نقل از سایت خانه کتاب: موضوع کتاب حاضر، بررسی تاریخ و فرهنگ قوم «تات» در استان قزوین است. کتاب، در شش فصل تدوین شده است. «تات‌شناسی»، «قلمرو جغرافیایی تات‌ها در استان»، «زبان و گویش»، «فرهنگ فولکوریک»، «سابقة تاریخی و آثار باستانی» و «جغرافیای انسانی»، عناوین اصلی کتاب است. هدف اصلی کتاب، معرفی وضعیت قومی و فرهنگی تات‌ها است. نویسنده در فصل سوم دستور زبان و قواعد گویش تاتی را شرح داده است. در پایان فصل، حدول تطبیق واژه‌های فارسی با تاتی و برخی زبان‌های دیگر آمده است. در بخش‌های مختلف کتاب، بنا به ضرورت، از عکس‌ها و نقشه‌های مرتبط نیز استفاده شده است. معرفی کتاب تاریخ زبان آذری در آذربایجاننویسنده: دکتر حسین نوینتهران: تمدن ایرانی چاپ اول ، 1390، 271 صفحه معرف: مهرالزمان نوبان کتاب ماه تاریخ و جغرافیا » مهر 1391 - شماره 173 (2 صفحه - از 104 تا 105)                      

کتاب تاتی، تالشی و گیلکی

تالیف دکتر جهاندوست سبزعلیپور

ناشر : رشت: دانشگاه گیلان تاریخ چاپ : 1392 شابک‭

کتاب زبان تاتی: توصیف گویش تاتی رودبار

نویسنده:دکتر جهاندوست سبزعلی‌پور
ناشر: فرهنگ ایلیا - گیلان - رشت 144 صفحه - رقعی (شومیز) - چاپ 1 - 2100 نسخه 6 -098-190-964-978 978-964-190-098-6 تاریخ نشر:12/05/89 قیمت پشت جلد :29000 ریال

 معرفی مختصر كتاب:تاتی، از زبان‌های ایرانی نو شمال غربی است كه به دو دسته تقسیم شده است؛ تاتی شمالی كه در جمهوری آذربایجان و داغستان و مناطق دیگر رواج دارد و تاتی جنوبی كه مجموعه‌ای از زبان‌های تاتی است و در ایران فعلی متداول است. كتاب حاضر مشتمل است بر توصیفی از مهم‌ترین مسائل زبانی، هم‌چون ساخت آوایی، واج‌شناسی، ساخت‌واژی و مسائل نحوی زبان تاتی رودبار. نگارنده نخست زبان تاتی و نیز شهرستان رودبار را معرفی می‌كند، سپس ساخت آوایی این زبان نظیر صامت‌ها، مصوت‌ها، فرآیندهای واجی؛ صداهای میانجی و... را بررسی می‌نماید و نیز مقایسة آوایی زبان تاتی و زبان فارسی معیار را مطرح می‌نماید. در فصل دوم ساخت واژه را در انواع اسم، صفت، قید، نقش نمادها؛ اصوات و افعال شرح نموده و فصل سوم را به ساخت نحوی در گروه اسمی؛ گروه قیدی، گروه فعلی و انواع جمله اختصاص می‌دهد. هم‌چنین در پنج ضمیمه به افعال مهم تاتی، واژگان تاتی، لغات تاتی رودباری و خلخالی و ارائة چند متن تاتی مبادرت نموده است.

کتاب طالقان سرزمین من
نویسنده:محمدعلی منوچهری
ناشر: غزل پویا هوای رضا - تهران 278 صفحه - رقعی (گالینگور) - چاپ 1 - 5000 نسخه 7 -9-93337-964 964-93337-9-7 تاریخ نشر:08/12/80 قیمت پشت جلد :25000 ریال

معرفی مختصر كتاب: كتاب در نه فصل، پژوهشی است درباره منطقه طالقان .فصل اول نگاهی است به گذشته و تاریخ این منطقه .در فصل دوم ویژگی‌های جغرافیایی طالقان توصیف می‌گردد .فصل سوم درباره زراعت و دامداری در طالقان است .در فصل چهارم به پیشینه ارتباطات و داد و ستد در این منطقه اشاره می‌شود .در فصل پنجم پدیده مهاجرت در طالقان بررسی می‌گردد .فصل ششم به ویژگی‌های فرهنگی، زبان و سنن مردم طالقان اختصاص می‌یابد .در این فصل لهجه تاتی به تفصیل بررسی شده، واژه‌های آن با ترجمه فارسی به طبع رسیده است .در این فصل همچنین داستان "عزیز و نگار "همراه با اشعار محلی درج شده است .در فصل هفتم مشاهیر طالقان معرفی شده‌اند .در فصل هشتم نقش و حضور طالقانی‌ها در امور سیاسی و اجتماعی ارزیابی می‌شود .آخرین فصل به معرفی اماكن و بقاع متبركه و آثار باستانی طالقان اختصاص یافته است .گفتنی است هر فصل با عكس‌ها، نقاشی‌ها و دست خطهایی مربوط به موضوع همراه است .

کتاب باغ دل (دیوان تات طالقانی)

نویسنده:محب‌الله گلبابایی

ناشر: موسسه‌ انتشارات‌ بهینه - تهران 128 صفحه - وزیری (شومیز) - چاپ 1 - 5000 نسخه 2 -61-6203-964 964-6203-61-2 تاریخ نشر:23/12/78 قیمت پشت جلد :6000 ریال
معرفی مختصر كتاب: در این كتاب، دوبیتی‌هایی از((محب‌الله گلبابایی)) به گویش((تاتی)) به طبع رسیده است .كتاب در هفت بخش فراهم آمده كه عبارت‌اند از :((پرستش پرودگار))، ((بزرگان ادیان))، ((عشق و عرفان))، ((پند و اندرز))، ((جلوه‌های طبیعت))، ((تات و باغ دل)) و سایر اشعار .  
 

کتاب تات نشین‌های بلوك زهرا

کتاب تات نشین‌های بلوك زهرا (سزجوه - برموه) زندگی روزمره‌در دو ده از بلوك زهرای قزوین موضوع: بلوك زهرا - اوضاع اجتماعی بلوك زهرا - آداب و رسوم جامعه‌شناسی روستایی تاتی
  نویسنده:سیدجلال آل‌احمد

ناشر: فردوس - تهران 224 صفحه - رقعی (شومیز) - چاپ 2 - 2000 نسخه 9 -59-5509-964 964-5509-59-9 تاریخ نشر:22/03/79 قیمت پشت جلد :10000 ریال
 

 
کتاب واژه‌نامه تاتی (كلور) - فارسی

نویسنده:میرداماد بزرگ‌زاده

ناشر: پارلاق یازی - اردبیل 670 صفحه - وزیری (شومیز) - چاپ 1 - 2000 نسخه 7 -7-92988-600-978 978-600-92988-7-7 تاریخ نشر:17/11/91 قیمت پشت جلد :180000 ریال  
 

معرفی و نقد کتاب فرهنگ موضوعی تاتی به فارسی تالیف جواد معراجی لرد - انتشارات پلور رشت -   1388-  304 صفحهمعرفی و نقد این کتاب به قلم دکتر جهاندوست سبزعلیپور می باشد. این نقد در مجله زبانشناسی شماره 45 به چاپ رسیده است.

کتاب فرهنگ موضوعی تاتی به فارسی

کتاب فرهنگ موضوعی تاتی به فارسی (گویش تاتی روستای لرد بخش شاهرود خلخال شامل لغات، تركیبات، كنایات و اصطلاحات)
نویسنده:جواد معراجی‌لرد
ناشر: بلور - گیلان - رشت 306 صفحه - وزیری (شومیز) - چاپ 1 - 3000 نسخه 2 -17-5498-600-978 978-600-5498-17-2 تاریخ نشر:11/11/88 قیمت پشت جلد :49000 ریال  
 
 

کتاب فرهنگ تاتی و تالشی

نویسنده:علی عبدلی
ناشر: دهخدا (گیلان - بندر انزلی) 176 صفحه - وزیری - چاپ 1 - 3000 نسخه   تاریخ نشر:04/01/63 قیمت پشت جلد :350 ریال

فرهنگ تاتی تاكستان "تاكستان، تات، تاتی

نویسنده:رضا رحمانی

ناشر: سال - قزوین - تاکستان 236 صفحه - رقعی (شومیز) - چاپ 1 - 3000 نسخه 4 -17-5353-600-978 978-600-5353-17-4 تاریخ نشر:20/12/90 قیمت پشت جلد :70000 ریال  
 

کتاب زبان تاتی و گویش طالقانی آن

نویسنده:محمدعلی منوچهری - محمد داودی
ناشر: رسانش - تهران 208 صفحه - وزیری (شومیز) - چاپ 1 - 1100 نسخه 6 -32-5011-600-978 978-600-5011-32-6 تاریخ نشر:02/09/90 قیمت پشت جلد :60000 ریال

کتاب گویش تاتی شمال خراسان

نویسنده:حبیب صفرزاده
ناشر: سخن‌ گستر

محل نشر:خراسان رضوی - مشهد 200 صفحه - وزیری (شومیز) - چاپ 1 - 1500 نسخه 9 -78-6932-964 964-6932-78-9 تاریخ نشر:05/07/82 قیمت پشت جلد :15000 ریال

معرفی مختصر كتاب: این مجموعه با تكیه بر كلیات گویش تاتی فراهم آمده است، به گونه‌ای كه ابتدا به تعریف و توصیف صامتهای گویش تاتی و سپس به طبقه بندی صامتها و مقایسه آوایی بین فارسی معیار و گویش تاتی پرداخته شده و با طرح مباحث ساختاری و نحوی، واژه‌نامه، و شواهد شعری خاتمه یافته‌است .در تهیه این كتاب ارزش و كاربردهای ادبی شواهد و مثالها و واژگان در نظر بوده است و واژگان رایج مطرح شده‌اند .

کتاب فرهنگ واژگان گویش های ایران

نوشته :  غلامرضا  آذرلی

ناشر : نشر هزار – تلفن ۶۶۹۲۳۹۴۶ –

ویرایش ، ساخت برابریاب فارسی ، نمایه و کتابشناسی ها  : عقاب  علی احمدی چاپ اول : ۱۳۸۷

۷۴۴ صفحه – ۱۶۵۰۰ تومان

غلامرضا آذرلی ، پژوهشگر معاصر در کتاب « فرهنگ واژگان گویش های ایران » بیش از هفده هزار واژه از واژگان گفتاری ( شفاهی ) ایرانی غیرفارسی را گرد آورده است . او برای این کار ، در کنار کوشش چهل ساله ی خود برای گردآوری این واژه ها از جای های سراسر ایران ، از میان فرهنگ ها و واژه نامه های منتشرشده ی  گویش های ایرانی نیز واژگانی را برگزیده و با یکجاکردن آنها ، این فرهنگ را پدید آورده  است . باید یادآوری کرد  که این واژگان بخشی از فرهنگ گفتاری ( شفاهی ) نیمزبان ها و گویش های کشور ایران اند و کمتر واژه ای از آن میان ، واژه ای از فرهنگ نوشتاری ( کتبی ) است . این واژگان ، چنان که مولف در مقدمه ی خود می گوید ، می توانند به کار هرچه غنی ترکردن زبان ملی در جهت بی نیازشدن آن به واژگان بیگانه بیایند ؛ اما نباید پنداشت که می توان آنها را به جای واژگان زبان ملی  کنونی ، زبان فارسی ، که ابزار ارتباطی و تکیه گاه فرهنگ و ادبیات و اندیشه ی ایرانی و میراث مشترک همه ی مردمان ایرانی است ، به کار گرفت .

کتاب گویش تاتی
نویسنده:منصوره پورداد
ناشر: هما - تهران 126 صفحه - وزیری (شومیز) - چاپ 1 - 1000 نسخه 3
-30-6171-964 964-6171-30-3 تاریخ نشر:29/01/86 قیمت پشت جلد :25000 ریال  
معرفی مختصر كتاب: نگارنده در این كتاب با هدف شناساندن ارزش گویش‌های محلی، و آگاهی یافتن گویشوران از پیشینه‌ی گویش خود به جمع‌آوری برخی از واژه‌های گویش تاتی ـ شاخه‌ای از زبان آذری پهلوی ـ پرداخته، نیز برخی از گفت‌وگوهای روزانه و واژه‌نامه‌های مربوط به آن را به دو زبان فارسی و گویش تاتی فراهم آورده است. اشعار و داستان‌هایی چند به گویش تاتی وترجمه‌ی فارسی و همچنین ویژگی‌های دستوری این گویش، از دیگر بخش‌های كتاب است. گفتنی است این پژوهش با توجه به گویش اهالی روستای "درو" ـ روستایی در ناحیه‌ی كوهستانی شاهرود خلخال واقع در آذربایجان شرقی ـ فراهم آمده است.  
 

کتاب گلگشت تات:

کتاب گلگشت تات:"چهارده داستان كوتاه تاتی به زبان فارسی" چشم‌اندازی بر فرهنگ، اجتماع، شیوه زندگی، آداب و رسوم مردم دانسفهان
نویسنده:هادی درزی‌رامندی - مریم درزی‌رامندی
ناشر: اندیشه زرین- قزوین 64 صفحه - رقعی (شومیز) - چاپ 1 - 1000 نسخه 0 -11-6673-600-978 978-600-6673-11-0 تاریخ نشر:24/11/91 قیمت پشت جلد :20000 ریال

معرفی مختصر كتاب: کتاب حاضر، مشتمل بر چهارده داستان کوتاه آموزنده و اخلاقی است که توسّط گردآورنده در منطقة «دانسفهان»، شهری نوساخت در هشتاد کیلومتری استان قزوین، میان دو شهرستان بویین‌زهرا و تاکستان مرکزیت بخش «رامند» نگاشته شده است. عنوان داستان‌ها عبارتند از: «هفت برادران»، «زن ساده»، «هر چه کنی»، «سنگ صبور»، «دو تا گردو»، «خرده عروسک» و... . داستان «سنگ صبور»، ماجرای دختری به نام «سارا خاتون» است. او در روستایی زندگی می‌کرد و هر روز به مکتب می‌رفت. وقتی ساراخاتون برای پر کردن کوزه، به چشمه می‌رفت، صدایی او را از آینده‌ای شوم خبر می‌داد. ساراخاتون به همراه پدر و مادر روستا را ترک می‌کند و در راه ساراخاتون وارد باغی می‌شود که در آن جوانی زیبارو قرار دارد که چهل سوزن به سینة او فرو رفته است. ساراخاتون طبق دستور لوح نوشته شده، به مدت سی و نه روز سوزن‌ها را بیرون می‌کشد؛ امّا در روز چهلم، اتفاق غیرمنتظره‌ای می‌افتد که سارا خاتون را برای مدت‌ها غمگین می‌کند تا اینکه راز خود را به سنگ صبوری می‌گوید و سرنوشتش متحوّل می‌شود.
 

کتاب فرهنگ واژگان تاتی (شالی)

نویسنده:نصرالله پورمحمدی‌املشی -حسین غلامی
ناشر: رسانش - تهران 378 صفحه - رقعی (گالینگور) - چاپ 1 - 1100 نسخه 2 -30-5011-600-978 978-600-5011-30-2 تاریخ نشر:27/02/91 قیمت پشت جلد :110000 ریال
 

کتاب رفیق و نارفیق

کتاب رفیق و نارفیق: دس برار و كین برار: دوزبانه، فارسی و تاتی (طالقانی)

  نویسنده:محمدعلی جعفری
نقاش:راشین خیریه
ناشر: كانون پرورش فكری كودكان و نوجوانان محل نشر:تهران - تهران 34 صفحه - رحلی (گالینگور) - چاپ 1 - 5000 نسخه 5 -359-391-964-978 978-964-391-359-5 تاریخ نشر:17/11/88 قیمت پشت جلد :25000 ریال  
  معرفی مختصر كتاب: دو دوست در جست‌وجوی كار به شهرها سفر كردند تا كار خوبی پیدا كنند. یكی از آنها كه بدجنس بود، سر دیگری را كلاه گذاشت و او را در بیابان رها كرد. اما سرانجام همان رفیق خوب به نزد پادشاه شهر رفت، دختر مریض او را مداوا كرد و با او ازدواج كرد. ولی رفیق بد كه سرانجام او گدایی شده بود، توسط جانوران و حیوانات وحشی از بین رفت. این اثر از مجموعة داستان‌های «مرز پرگهر» است و به دو زبان فارسی و تاتی به نگارش درآمده است. نگارنده هدف از نگارش این كتاب را آشنایی مخاطبان با فرهنگ غنی و آداب و رسوم ارزشمند مردم مسلمان ایران بیان می‌كند. در پایان كتاب منطقة تات‌نشین (شمال طالقان) معرفی، و توضیحی دربارة مردم آن سرزمین و زبانشان آورده شده است. مخاطبان این داستان گروه سنی «د» هستند.

 کتاب چم و چمه

کتاب چم و چمه: دوبیتی‌های تاتی (رودبار)
شاعر:حمیرا خدابنده‌دوگاهه
ناشر:عبدی محل نشر:گیلان - رشت 72 صفحه - رقعی (شومیز) - چاپ 1 - 1000 نسخه 1 -17-5721-600-978 978-600-5721-17-1 تاریخ نشر:29/01/91 قیمت پشت جلد :25000 ریال
 

کتاب جستاری در زبان و ادبیات تاتی به پیوست مونوگرافی روستای خیارج

نویسنده:علی‌محمد آقاعلیخانی
ویراستار:محمد لامعی‌رامندی
ناشر:رامند   240 صفحه - رقعی (شومیز) - چاپ 1- 3000 نسخه 5 -15-5857-964 964-5857-15-5 تاریخ نشر:06/07/83 قیمت پشت جلد :20000 ریال
محل نشر:تهران - تهران
 

در این كتاب، زبان و ادبیات و سرگذشت مردم تات زبان بیان و بررسی شده است. "تات نامی است كه به بخش گسترده‌ای از جامعه ایران بزرگ اطلاق شده است. تات‌ها نه یك قوم نه یك طایفه و یا ایل كه جمعیت‌های گوناگون از مردم ایران زمین هستند و اطلس پراكندگی آن‌ها نیز از داغستان و شیروان و آذربایجان و قزوین و زنجان تا سمنان و خراسان را دربرمی‌گیرد". در بخش پایانی كتاب مونوگرافی روستای خیارج و آداب و رسوم و اعتقادات این روستا به طبع رسیده است.
 

کتاب آفتا و جار: سروده‌های تالشی و تاتی

نویسنده:علی عبدلی
ناشر: علی عبدلی محل نشر:گیلان - رشت 72 صفحه - رقعی (شومیز) - چاپ 1 - 3000 نسخه 9 -885-360-964 964-360-885-9 تاریخ نشر:30/08/80 قیمت پشت جلد :5000 ریال

كتاب شامل چند سروده است كه به گویش تالشی و تاتی نظم یافته است .در بخش دوم كتاب، ترجمه فارسی این سروده‌ها فراهم آمده است .  
 

کتاب بررسی گویش تاتی تاكستان  
  نویسنده:عباس طاهری
ناشر: سال محل نشر:قزوین - تاكستان 200 صفحه - وزیری (شومیز) - چاپ 1 - 1500 نسخه 2 -08-5353-600-978 978-600-5353-08-2 تاریخ نشر:02/08/88 قیمت پشت جلد :40000 ریال      
 

معرفی مختصر كتاب: در كتاب حاضر، سعی بر آن است تا بر مبنای كار تحلیلی ـ توصیفی، ویژگی‌های ساختمان دستوری گویش «تاتی» تاكستان مورد بررسی قرار گیرد. این ویژگی‌ها طبعا از دیدگاه زبان‌شناسی دارای سه جزء اصلی است كه شامل نظام‌آرایی گویش و ساختمان صرفی و نحوی آن می‌باشد. بدین‌منظور فصل نخست كتاب به مختصات جغرافیایی خاستگاه گویش تاتی تاكستان، نظری كلی در مورد تاریخ قوم تات و پیشینة زبان تاتی و فصل دوم به توصیف واجی اختصاص دارد. فصل سوم از دیدگاه زبان‌شناختی به فرآیند ساخت واژه می‌پردازد و مباحثی دربارة اسم و انواع آن با حروف، صنعت و انواع آن از نظر سنجش، قید و انواع آن، عدد، ضمایر و انواع آن بررسی می‌شود. نگارنده در فصل چهارم كتاب، ساختمان فعل را در گویش تاكستان وصف كرده است. در فصل پنجم كه به نحو این گویش اختصاص دارد، بیش از هرچیز به آرایش واژگان و عملكرد تطابق فعل با عناصر موجود در جمله توجه شده است. در پایان چهار پیوست شامل یك داستان فولكوریك به گویش بومی، پیكره‌ای از ضرب‌المثل‌ها، نمونه‌ای از اشعار تاتی و مجموعه‌ای از واژگان این گویش عرضه شده است
 

کتاب نخستین فرهنگ گویش تاتی رودبار زیتون  رستم آباد ، رحمت آباد و ...
 

علی علیزاده جوبُنی

ناشر: فرهنگ ایلیا ،   چاپ 1/ 1389شابک: 9789641901563قیمت پشت جلد: 50000 ریال در قطع رقعی  312صفحه
معرفی مختصر كتاب: مجموعة حاضر دربرگیرندة واژه‌های گویش تات‌های رودبار زیتون است. نگارنده در این كتاب گویش جوبن را مبنا قرار داده است . این فرهنگ در برگیرنده ی 3500 واژه و یکصد ضرب المثل از گویش تاتی رودبار زیتون است. رودبار زیتون نزدیک به یکصدهزار نفر جمعیت دارد که بیشتر آنها تات زبان هستند. این شهرستان تنها نماینده ی زبان تاتی در استان گیلان می باشد.
 
 
 

کتاب فرهنگ تطبیقی تالشی- تاتی- آذری

علی عبدلی  
  ناشر: انتشار - تهران ،   چاپ 1/ 1380قیمت پشت جلد: 40000 ریال     در قطع وزیری  472  صفحه شامل : تاتی - واژه‌نامه‌ها - فارسی تالشی - واژه‌نامه‌ها - فارسی زبان تركی آذربایجانی - واژه‌نامه‌ها - فارسی تاتی - دستور تالشی - دستور ضرب‌المثلهای تاتی

  معرفی مختصر كتاب: نگارنده در "فرهنگ تطبیقی تالشی، تاتی، آذری "ابتدا به پراكندگی گویش تاتی و تالشی اشاره می‌نماید ;سپس منابع زبان "تالشی ـ تاتی"، آن گاه منابع "تاتی ـ آذری "را معرفی می‌كند .(منابع تالشی در قالب واژه‌نامه‌ها، واژه نامك‌ها، دستورنامه‌های تالشی، و پاره‌ای مقالات مربوط به زبان و فرهنگ تالش معرفی می‌شود) .بخش دوم كتاب بررسی و تطبیقی است میان گویش‌های مختلف تالشی و تاتی، نیز مقایسه آوایی تاتی ـ تالشی با فارسی .در بخش سوم كتاب واژه‌نامه "تالشی ـ تاتی "با معانی فارسی و آوانگاری لاتین درج گردیده است . بخش چهارم به واژه‌های آذری اختصاص یافته است .در بخش پنجم نمایه واژگان لنكرانی و در بخش ششم نمایه واژگان تاتی آمده است .در بخش پایانی كتاب امثال و حكم زبان تالشی (گویش تالشدولابی) و زبان تاتی (گویش لكوری) همراه با آوانگاری و ترجمه فارسی، گردآوری شده است .