انا لله و انا الیه راجعون
در آخرین روز بهار شاهد خزان عمر خانم زهرا عباسی شال ،
دخترگرامی آقای بیت الله عباسی شدیم . ضمن عرض تسلیت به
خانوداه های محترم عباسی و حامدی و ابراز همدردی با ایشان،
برای آن مرحومه علو درجات و برای بازماندگان
صبر و تحمل و شکیبای آرزو مندیم.
زندگينامه شهید علینقی محمدی
شهید علینقی محمدی بیستم بهمن سال 1339 در روستای زاویه جعفرآباد از توابع بخش شاهرود در یک خانواده متدین و مذهبی از پدری به نام علیار محمدی و مادری به نام فرخنده شكری به دنیا آمد. پدرش در باغات و مزارع به کار کشاورزی مشغول بود و علینقی آخرین فرزند خانواده بود. او پس از پشت سر گذاشتن مقطع ابتدایی، در مدرسه راهنمایی شهر کلور ثبتنام كرد.
همزمان با آغاز حركتهای انقلاب، او نیز همراه مردم در سطح شهر خلخال راهپیمایی میكرد و در پخش اعلامیهها همکاری مینمود. بعد از پیروزی انقلاب اسلامی در درس آیتالله یکتایی برای کسب معارف اسلامی شرکت مینمود و به فعّالیّت مذهبی و سیاسی در پایگاه مقاومت محل ادامه میداد تا اینکه در سال 1362 به عضویت رسمی سپاه درآمد. پس از گذراندن آموزشهای لازم در پادگان خاصابان تبریز، در آغاز به عنوان جانشین طرح لبیک در سپاه خلخال به کارگیری شد و بدین وسیله قشر عظیمی از نیروهای بسیجی را که به جبهههای نبرد اعزام میشدند، در قالب این طرح سازماندهی و آموزش میداد
علینقی محمدی هجده خرداد 1372 در بیمارستان ساسان تهران به شهادت رسيد. پس از او، مادرش نیزدار فانی را وداع گفت و مجالس ترحیم هر دو باهم برگزار شد. پیكر شهید علینقی محمدی را پس از تشییع در قطعه چهل و چهار بهشت زهرای تهران دفن نمودند.
این شهید بزرگوار در زمان حیات پر برکت خود خدمات شایانی برای مردم خلخال بخصوص شاهرود داشته اند
روحش شاد و یادش گرامی
(( انا لله و انا الیه راجعون ))
با نهایت تاسف و تاثر
در گذشت مرحومه مریم مجیدی شال
را خدمت دوستان و همشهریان تسلیت عرض نموده
برای آن عزیز از دست رفته مغفرت و برای بازماندگان
آن مرحومه صبر از خداوند متعال مسالت داریم
اطلس زبان تاتی
زبان «تاتي»، يكي از گونه هاي زباني ايران است كه در معرض خطر نابودي قرار دارد.
به گزارش «ميراث خبر»، به دليل در خطر بودن زبان تاتي در سراسر ايران و تاخيري كه در شناسايي، ثبت و مطالعه گونه هاي تاتي رايج در كشور ايران ايجاد شده است، به زودي «اطلس گونه هاي تاتي كشور ايران»، به همت پژوهشكده زبان و گويش سازمان ميراث فرهنگي كشور تدوين خواهد شد.
به گفته كارشناسان، جزيره هاي تات نشين پراكنده در سرتاسر خاك ايران، از جنبه مطالعات زبان شناختي، جزو اجتماعات زباني بسيار مهم معرفي شده است كه داراي دو ويژگي اصلي هستند: خويشاوندي آنها با گونه هاي زباني مختلف كه گاه بسيار از يكديگر دور هستند و دوم تاثيري است كه ساختار آنها بر تاريخ زبان فارسي و ديگر گونه هاي رايج زبان در كشور ايران گذاشته است.
دكتر «سعيد عريان»، رييس پژوهشكده زبان و گويش گفت: «مركزيت زبان تاتي آذربايجان شرقي _ استان اردبيل _ امروز بوده است كه به دليل مهاجرت تات نشينان به نقاط ديگر، از جمله استان قزوين در سراسر كشور پراكنده شدند. در برخوردهاي زباني كه بين جزيره هاي تات نشين و گونه هاي زباني رايج در نواحي محاط بر آنها روي داده، گونه تاتي معمولا به «زبان زيرين» و «قشر زيريني» تبديل شده كه به شدت مورد تهاجم «زبان زبرين» مجاور واقع شده است. اين تهاجم، مردمان آبادي هاي تات نشين را وادار ساخته كه براي ايجاد ارتباط زباني با نواحي مجاور گونه هاي زباني رايج در آن نواحي را ياد بگيرند و آن گونه ها را به فرزندان خود نيز بياموزند. در نتيجه اكنون در بسياري از آبادي هايي كه به عنوان آبادي هاي تات نشين شناخته مي شود، ديگر اثري از زبان تاتي مشاهده نمي شود.»
به گفته وي وضعيت نمونه هاي موجود نشان مي دهد كه در استان آذربايجان شرقي گويش تاتي به شدت در معرض خطر است و نيمي از روستاهايي كه در برآوردهاي اوليه، به عنوان تنها آبادي هاي تات نشين استان معرفي شده بودند، فاقد افرادي هستند كه مسلط به زبان تاتي باشند. به طوري كه در يكي از آبادي ها تنها يك نفر مي تواند به اين زبان به شكل صحيح صحبت كند.
عريان گفت: «در استان آذربايجان شرقي، تنها يك آبادي دور افتاده با بيش از ده خانوار جمعيت، به عنوان تنها آبادي نسبتا بزرگ تات نشين استان شناسايي شده است.»
بر پايه اين گزارش در شهرستان خلخال از استان اردبيل، به دليل همجواري با استان گيلان و مناطق تالش نشين، گونه هاي تاتي، به ميزان بيشتري حفظ شده اند؛ اما اهالي باز هم براي ايجاد ارتباط زباني، مجبورند به ميزان چشمگيري، گونه هاي تركي، گيلكي، فارسي و تالشي بياموزند.
رييس پژوهشكده زبان و گويش دليل نابودي زبان تاتي را در مهاجرت بي رويه مردم از روستاهاي تات نشين به شهرهاي بزرگي چون اروميه، تبريز، تهران، كرج و رشت مي داند.
گروه پژوهش زبان و گويش رايج، پس از تكميل بانك اطلاعات گويشي مربوط به گونه هاي تاتي كه به طور عمده در استان هاي قزوين، اردبيل، آذربايجان شرقي، مركزي و زنجان رواج دارند و برخي گونه هاي خويشاوند با آن، در حال حاضر سرگرم تحليل اطلاعات به دست آمده براي تدوين اطلس گونه هاي تاتي ايران هستند
زبان (لحجه های )در حال انقراض ایران
مردم جهان به ۶۰۰۰ زبان صحبت میکنند.
نیم بیشتر آنها تا انتهای قرن منقرض خواهند شد!
۲۴ زبان در ایران در شرایط بحرانی یا در معرض انقراض قرار دارند. دو زبان منقرض شده اند: "لشان دیدان"، آخرین آمار جمعیتیشان صفر است و "هولا اولا" هم آخرین آمار جمعیتی شان صفر است.
سه زبان در شرایط بحرانی قرار دارند: "سنایا" با ۶۰ نفر در شمال و دو زبان در جنوب؛ "مانداییک" با ۳۰۰ نفر و "کوروشی" با ۲۰۰ نفر. جوانترین صحبتکنندگان به این زبان کهنسالان هستند.
دو زبان هم در مرکز ایران در خطر نابودی قرار دارند: "نطنزی" با ۷ هزار نفر و "نایینی" با ۷ هزار نفر. کهنسالان هنوز به این زبان حرف میزنند. پدران و مادران ممکن است آنها را بفهمند ولی با کودکان به این زبانها حرف نمیزنند.
۱۴ زبان دیگر در نقاط مختلف ایران در معرض خطر هستند و کودکان این زبانها را در خانه بهعنوان زبان مادری یاد نمیگیرند: "تاتی" و "آرامی" با ۲۴۰ هزار نفر، "هورامی" با ۲۳ هزار نفر، "جیدی" با ۳۰ هزار نفر، "وفسی" با ۱۳ هزار نفر، "آشتیانی" با ۲۱ هزار نفر، "سمنانی" با ۲۱ هزار نفر، "خوانساری" با ۲۱ هزار نفر، "گزی" با ۷ هزار نفر، "دری زرتشتی" با ۱۵ هزار نفر، "سوی" با ۷ هزار نفر، "بشاگردی" با ۷ هزار نفر، "لارستانی" با ۸۰ هزار نفر، "سیوندی" با ۷ هزار نفر!
۳ زبان دیگر در وضعیت آسیبپذیر قرار دارند: "تالشی" با یک میلیون نفر، "خلجی" با ۴۲۱ هزار نفر، "ترکی خراسانی" با ۲۰۰ هزار نفر!
همه زبانها به یک اندازه حق زندگی دارند.
منبع: اطلس زبانهای در معرض خطر یونسکو
فرهنگ عامّه (فولکلور)
فولکلور از دو کلمه لاتینی «فولک (Folk) » به معنای «توده مردم و عامه» و به طور کلی «عوام» - که در معنای غیر تخفیف آمیز آن ، در برابر «خواص» (نخبگان و فرهیختگان جامعه) قرار می گیرد و «لور (Lore) » به معنای «دانش ، ادب و مجموعه ای از معارف و دانستنی های غیر تخصّصی» ، گرفته شده است .1
برای اولین بار ، یک عتیقه شناس به نام امبروز مورتون (Ambroise Morton) ، بیش از یک قرن پیش ، کلمه فولکلور را ساخت . او می نویسد : «آنچه ما در انگلستان ، رسوم باستانی عامیانه با ادبیات عامیانه می نامیم را می توان دقیقا با یک ترکیب خوب ساکسونی یعنی "فولک - لور" یا "دانش عامیانه" بیان کرد» .2 این کلمه در ایران به «فرهنگ عامه» ترجمه شده است .
- فولکلور ، اعمال و رفتار جمعی و گروهی است که در بین عامه مردم ، رایج است . بنا بر این ، عمل و رفتار یک فرد یا یک خانواده را نمی توان فولکلور نامید .
- ابداع کننده و به وجود آورنده و نیز زمان شروع رفتارها و اعمال فولکلوری معلوم نیست .
- عادات فولکلور در مجموعه فعالیت های زندگی اجتماعی ، نقشی به عهده دارند .
- اعمال و رفتارهای فولکلور به مناسبت و بنا بر مقتضیات زمان ، تکرار می شوند ؛ یعنی آنچه در یک یا چند مرتبه و یا فقط در دوره ای خاص و محدود اتفاق افتد ، در شمار فولکلور نیست .
- فولکلور در جریان انتقال ، موافق مقتضیات نسل ها ، دگرگون می شود .
رفتارهای فولکلوریک ، از حاکمیت اندیشه ای خاص که بر خلاف میل توده باشد ، پیروی نمی کنند ، هر چند آن تفکر بر جامعه ، حکومت داشته باشد .
شایان ذکر است که آداب و رسوم و رفتارهای فولکلور هر منطقه ، برای مردم همان منطقه ، «سنّت» و برای مردم سایر نقاط ، به عنوان «فولکلور» خاصِّ آن منطقه شناخته می شود .
گل رفت و شمیم خوشش اینجاست هنوز
بلبل به هوا ی گل چه شیداست هنوز
رفتی ز جهان اگر چه ای روح خدا
لیکن علم مهر تو بر پاست هنوز
رحلت جانسوز امام خمینی(ره) تسلیت باد
روستای شال خلخال سایت باستانشناسی میشود
اردبیل - ایرنا - سرپرست اداره میراث فرهنگی ، صنایع دستی و گردشگری خلخال گفت: در آینده نزدیک محل کاوش روستای شال در خلخال به عنوان سایت باستانشناسی مورد استفاده دانشجویان رشته باستانشناسی و تاریخ قرار خواهد گرفت.
عادل خلیلی روز سه شنبه در گفت و گو با خبرنگار ایرنا همچنین از راهاندازی موزه سنگ در این بنا خبر داد و افزود: انواع سنگ قبرهای دوره اسلامی از ایلخانی تا صفوی در معرض دید عموم قرار خواهد گرفت.
وی با بیان اینکه موزه باستانشناسی خلخال آماده بازدید گردشگران است، گفت: این موزه در سال ۱۳۸۲ در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.
وی افزود: در زمستان سال ۹۷ تعداد ۹۹ قطعه اشیای باستانی در عملیات حفاری غیرمجاز در منطقه شال خلخال کشف و ضبط شد و اداره کل میراث فرهنگی ،صنایع دستی و گردشگری استان اردبیل اقدام به عملیات کاوش در این منطقه کرد.
او اظهارداشت: نتیجه کاوش در این منطقه باستانی کشف ۱۴۰ قطعه اشیای تاریخی مربوط به دوران عصر آهن در گورستان تاریخی روستای شال است.
وی با اشاره به اینکه جام سه هزار ساله و اشیا و آثار کشف شده از محل کاوش روستای شال خلخال با پایان عملیات پژوهشی و مرمتی در موزه میراث فرهنگی این شهرستان به نمایش گذاشته میشود، افزود: این جام از گورستان تاریخی روستای شال از توابع بخش شاهرود خلخال کشف شده و مربوط به تمدن ماننایی با قدمت بیش از سه هزار سال و عصر آهن سه است .
او با بیان اینکه نمایش آثار تاریخی کشف شده در خلخال در موزه میراث فرهنگی از جمله مطالبات مردم این شهرستان است، بیانکرد: با بازگشایی مجدد موزه خلخال پس از سه ماه تعطیلی ناشی از کرونا زمینه نمایش آثار تاریخی کشف شده از این منطقه در آن فراهم شده است.
وی همچنین به بازگشایی موزه باستانشناسی خلخال که به علت شیوع بیماری کرونا از اول اسفند ماه سال گذشته تعطیل شده بود اشاره کرد و افزود: اشیای باستانی نگهداری شده در این موزه در معرض دید عموم مردم قرار گرفت.
وی اظهارداشت: پیش از این نیز موزه میراث فرهنگی خلخال به دلایل وجود نواقص امنیتی و همچنین رطوبتهای ساختمان موزه به مدت پنج سال تعطیل و از ۲ سال پیش با اجرای عملیات مرمت و بهسازی ساختمان فعالیتهای موزه از سر گرفته شد.
سرپرست اداره میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خلخال گفت: عملیات مرمت در ۶ ماه اول سال ۹۷ با صرف اعتباری بالغ بر ۵۰۰ میلیون ریال انجام و در مهرماه سال ۹۷ پس از گذشت پنج سال توقف فعالیت این مکان مجددا بازگشایی شد.
خلیلی افزود: اشیای موزه خلخال که به مدت پنج سال و امانت در مخزن موزه باستانشناسی اردبیل نگهداری میشد، به شهرستان خلخال انتقال داده شد.
او گفت: بیش از ۶۰ قطعه شی تاریخی از ادوار مختلف پیش از تاریخ، دوره تاریخی و دوره اسلامی در این موزه به نمایش گذاشته شده که شامل انواع سفال، کتابهای خطی، قرآن دستنویس و اشیای فلزی از جنس طلا و مفرغ است.
السلام علیک یا سید ابوالقاسم