‌نقش فروهر(فرکاویانی) بر روی کلاهخود باستانی شال.

نشانی از تمدن باستانی در روستای تات زبان شال در بخش شاهرود خلخال

‌نقش فروهر (فر کاویانی ) بر روی کلاهخود باستانی شال.

در کاوش های باستانشناسی اسفند ۹۸ در سایت باستانی "چاله دیم " شال علاوه بر کشف جام ۳۰۰۰ ساله شال و صدها قطعه شی دیگر باستانی  یک کلاهخود فلزی بسیار زیبا هم بدست آمد که در نوع خود منحصر به فرد است .‌

 در میان نقوش زیبای این کلاخود نقش فرَوَهر یا فر کاویانی جلب نظر می کند که نشان از قدمت و اصالت این شی باستانی دارد.
‌
فرَوَهر  (به اوستایی: فَروَشی)، (به پارسی باستان: فَرورتی) یکی از نیروهای مینُوی (در برابر گیتیگی) است که به باور مزدیسنان پیش از پدید آمدن موجودات، وجود داشته و پس از مرگ و نابودی آنان، به عالم بالا رفته و پایدار می‌ماند. این نیروی معنوی (مینوی) که می‌توان جوهر حیاتش نامید، ازلی و جاودانی و فناناپذیر است. «فَرَوَشی» یا «فروهر» در قامت آموزه به طور جدی در متون زرتشتی نمود یافته و پرورده شده است.‌
‌
نقش فروهر  کلاهخود شال ( تصویر ۴ در اسلاید اول)  شباهت بسیار زیادی به نقش فروهر در تمدنهای هندواروپایی زبان منجمله هیتی ها (۱۱۸۰ - ۱۶۰۰ پیش از میلاد ؛  تصویر شماره۳ در اسلاید اول) و میتانی( ۱۳۰۰ - ۱۵۰۰ پیش از میلاد؛ شماره ۲ در اسلاید اول)  دارد .
این نماد در دروره هخامنشی هم به وفور بکار رفته است( شماره۱ در اسلاید اول )‌‌
‌
این آثار بصورت حرفه ای و در مدت چندیک هفته از دل خاک بیرون آورده شدند کاری که حفار غیر مجاز در چند دقیقه یا ساعت می تونست انجام بده ! که نتیجه فاجعه آمیز آن علاوه بر خروج این آثار ارزشمند از کشور، باعث تخریب و از بین رفتن بسیاری از آثار زیبای تاریخی در زیر ضربه های بیل و کلنگ غارتگران می گردید ! فاجعه ای که خوشبختانه برای این آثار بوجود نیامد.

منبع: توئیت شالجان